PERIODIEK # 28 - Ons Erfdeel & Septentrion

Ons Erfdeel, het prachtig verzorgd uitgegeven tijdschrift over Vlaams-Nederlandse cultuur, opent zijn eerste nummer van 2011 met de neerslag van een noodzakelijke, maar hoogstwaarschijnlijk vergeefse discussie over de taalstrijd aan de Vlaamse universiteiten. Taalstrijd? Die is toch al lang geleden beslecht in het voordeel van de Vlaamssprekenden? Ja, wel als het om het Frans gaat. De nieuwe draak waartegen de kleine Vlaamse Joris het moet opnemen is het snel oprukkende Engels, een strijd die de Nederlandse universiteiten blijkbaar al grotendeels hebben opgegeven.
Kunsthistoricus, schrijver en taalpionier August Vermeylen, die leefde van 1872 tot 1945, heeft gestreden vóór het Nederlands op de Vlaamse universiteiten. In 1930 werden zijn inspanningen beloond: de universiteit van Gent ging over op het Nederlands, Vermeylen werd er rector magnificus. Onlangs is er in de Aula van diezelfde universiteit een heftig debat gevoerd over de "verengelsing" van het hoger onderwijs in Vlaanderen. De Vlaamse regering heeft namelijk onlangs de taalwetgeving aangepast, "geruisloos en haast op kousenvoeten", waardoor het voor universiteiten vanaf 2012 makkelijker wordt om masteropleidingen volledig in het Engels te geven. Opvallend is hoe actueel Vermeylens uitspraken nog altijd zijn. "Wat is er armzaliger, dan de Vlamingen, die door de pletmolen van ons verfranst onderwijs ‘gevormd' werden en zich noch in het Vlaams, noch in het lomp nagebauwd Frans op behoorlijke wijze weten uit te drukken?"
Ons Erfdeel bestaat uit degelijk geschreven artikelen van een prettige lengte over uiteenlopende culturele onderwerpen. Zo schreef kunsthistorica Ilja M. Veldman een portret van de beroemde etser en schilder Lucas van Leyden, naar aanleiding van een tentoonstelling in de Leidse Lakenhal die aan hem en zijn tijdgenoten is gewijd.
Maar ook komen aan bod het omroepbestel, de complexheid van de stad Brussel, de Friese literaire beweging en de recente inzichten verkregen door hersenonderzoek en de gevolgen hiervan voor onze perceptie van de vrije wil.
Noemenswaardig is ook het stuk dat Lieven van den Abeele wijdt aan beeldend kunstenaar Koen Broucke (°Sint-Amandsberg, 1965). Zijn werk bevindt zich op het snijvlak van beeldende kunst en literatuur. Als "de curator van zijn eigen tentoonstellingen" schrijft hij biografieën van fictieve kunstenaars, van wie hij ook meteen het oeuvre bijeen schildert.
Op de bladzijden gewijd aan boeken vinden we voortreffelijk geschreven, genuanceerde besprekingen van zowel enkele "verplichte" nummers als Dier, bovendier van Frank Westerman, Quadriga. Een eindspel van F. Springer en Huid en haar van Arnon Grunberg, als over meer marginaal werk, zoals de poëzie van Han van der Vegt, het onklassifieerbare proza van Pjeroo Roobjee of een biografie over de thans vergeten Nederlandse verzetsstrijder, criminoloog en literator W.H. Nagel. Verder een warmbloedig pleidooi van Kurt de Boodt voor het eerbetoon van K. Schippers aan Marcel Duchamp, De bruid van Marcel Duchamp. Volgens De Boodt heeft de schrijver MD met dit boek "bevrijd uit stapels verlammende kunstbeschouwingen". Jos Nijhof is enthousiast over de verzamelde kritieken van de toonaangevende theatercriticus Wim van Gansbeke. "Stomp niet af, stomp terug is een gedenkteken geworden".


Enkele artikelen uit dit magazine zijn ook opgenomen in een andere uitgave van stichting Ons Erfdeel: het Franstalige, al even gesoigneerde culturele tijdschrift Septentrion. Het magazine over "Arts, lettres et culture de Flandre et des Pays-Bas" is nu veertig jaar geleden opgezet en stelt zich ten doel om een uitwisseling tussen de Nederlandse en de Franse cultuur op gang te brengen, zo schrijft hoofdredacteur Luc Devoldere in zijn inleiding. "Septentrion is bij uitstek een Europees verschijnsel." Het veertigjarig bestaan van het tijdschrift wordt gevierd met een serie artikelen over treinreizen door de Lage Landen: Ces trains qui nous unissent. Geert van Istendael bijt in dit nummer het spits af met een verhaal over de reis van Amsterdam naar Parijs, via Brussel.

Tags: Literaire tijdschriften
Geplaatst door Wineke de Boer op 26-03-2011
Verwante berichten
Periodiek
Reacties
Er werden nog geen reacties geplaatst.
Geef uw mening