Invloedrijke Franse auteur Joseph Macé-Scaron in vuurlinie over plagiaat

De Franse literaire wereld is opnieuw in beroering naar aanleiding van een plagiaataffaire. Eerder dit jaar berichtten wij al over een soortgelijk schandaal rondom Patrick Poivre d'Arvor (zie hier), deze keer staat de 53-jarige schrijver en televisiepersoonlijkheid Joseph Macé-Scaron in de vuurlinie.

De invloedrijke Scaron is onder meer hoofdredacteur van het prestigieuze Magazine Littéraire en adjunct-redacteur van het weekblad Marianne, waarvoor hij literatuur recenseert. Dit jaar kreeg zijn nieuwste (en negende) boek, de roman Ticket d'entrée, uiterste lovende recensies en werd het bekroond met de Prix de la Coupole.
Afgelopen week kwam de Franse mediawaakhond Acrimed echter met een stevige beschuldiging van plagiaat. Scaron zou zich sterk hebben laten inspireren door de roman Notes From a Big Country (1996) van de Amerikaanse auteur Bill Bryson. De passages uit Ticket d'entrée en de Franse vertaling van Brysons roman die Acrimed ter vergelijking naast elkaar legde, lieten geen twijfel bestaan. Le Nouvel Observateur ontdekte vervolgens een vrijwel letterlijke ontlening aan de roman The Good Life (2006, in het Frans La belle vie) van Jay McInerney én sterke overeenkomsten met fragmenten uit Rachel Cusks Arlington Park (2006). En toen was het hek van de dam. Ook Scarons eerdere werk werd tegen het licht gehouden, wat opvallende overeenkomsten opleverde met o.a. het Parijse dagboek uit 1941 van Ernst Jünger (zie L'Express).


De schrijver, wiens naam naar Franse gewoonte inmiddels wordt afgekort als JMS, weigerde in eerste instantie ieder commentaar, maar gaf vervolgens (zie hier) toch toe een stommiteit te hebben begaan en een tiental keren aan andere auteurs interessante passages te hebben ontleend: "Ik had er beter aan gedaan de herkomst ervan te vermelden". Maar de term plagiaat wijst hij resoluut af. Het zou gaan om verwijzingen, knipogen, hommages, kortom: intertekstualiteit. "Literatuur wordt niet vanuit het niets geschreven, schrijvers inspireren elkaar van oudsher."
De eerste steunbetuigingen aan Scaron zijn inmiddels ook al gepubliceerd. Zo spreekt Pierre Assouline op zijn blog van een zwaar overdreven heksenjacht. Hoe kan het bijvoorbeeld dat Michel Houellebecq wel wegkomt met het overschrijven van hele pagina's uit Wikipedia (zie onze berichtgeving hier)? Het laatste woord over de 'affaire JMS' is daarmee nog niet gesproken.
Met al het gekrakeel zou men nog bijna vergeten waar Ticket d'entrée eigenlijk over gaat: het is de nauwelijks verhulde biografie van JMS zelf, gesitueerd in de homoseksuele scene en de uitgeverswereld in het Parijs onder Sarkozy.

Tags: Franse literatuur, Polemiek
Geplaatst door Marjolein Corjanus op 30-08-2011
Verwante berichten
Reacties
Er werden nog geen reacties geplaatst.
Geef uw mening